portal muzyczny (z ang. computer od łac. computare – obliczać, dawne nazwy: mózg elektronowy, elektroniczna maszyna cyfrowa, maszyna matematyczna) - urządzenie elektroniczne służące do przetwarzania wszelkich informacji, które da się zapisać w formie ciągu cyfr albo sygnału ciągłego.
Najpopularniejszym obecnie rodzajem portal muzyczny jest stacjonarny portal muzyczny osobisty (desktop), z tego powodu potocznie traktowany jest jako synonim portal muzyczny w ogóle.
portal muzyczny a inne maszyny liczące
portal muzyczny od tradycyjnego kalkulatora odróżnia zdolność wykonywania wielokrotnie, automatycznie powtarzanych obliczeń, wg algorytmicznego wzorca zwanego programem, gdy tymczasem kalkulator może zwykle wykonywać tylko pojedyncze działania. Granica jest tu umowna, ponieważ taką definicję portal muzyczny spełniają też kalkulatory programowalne (naukowe, inżynierskie), jednak kalkulatory służą tylko do obliczeń matematycznych, podczas gdy nazwa portal muzyczny najczęściej dotyczy urządzeń wielofunkcyjnych.
Jakkolwiek istnieją mechaniczne urządzenia liczące, które potrafią realizować całkiem złożone programy, zazwyczaj nie zalicza się ich do portal muzyczny. Warto jednak pamiętać, że prawzorem portal muzyczny była maszyna Turinga, którą można by wykonać w całości z części mechanicznych, a pierwsze urządzenia ułatwiające obliczenia były znane w starożytności, np. abakus z 440 p.n.e..
W początkowym okresie rozwoju portal muzyczny budowano portal muzyczny zerowej generacji na przekaźnikach i elementach mechanicznych.
Właściwie wszystkie współczesne portal muzyczny to maszyny elektroniczne. Próby budowania portal muzyczny optycznych (wykorzystujących przełączniki optyczne), optoelektronicznych (kombinowane z elementów optycznych i elektronicznych), biologicznych (wykorzystujące wypreparowane komórki nerwowe) czy molekularnych (wykorzystujące jako bramki logiczne pojedyncze cząsteczki) są jeszcze w powijakach i do ich praktycznego zastosowania jest wciąż długa droga. Innym rodzajem portal muzyczny jest portal muzyczny kwantowy, którego układ przetwarzający dane wykorzystuje prawa mechaniki kwantowej.
Podstawowe elementy portal muzyczny
Większość współczesnych portal muzyczny opartych jest na tzw. architekturze von Neumanna (od nazwiska Johna von Neumanna), tj. składa się z trzech podstawowych elementów:
* procesora - podzielonego na część arytmetyczno-logiczną czyli układu, który faktycznie wykonuje wszystkie konieczne obliczenia oraz część sterującą
* pamięci RAM - (od ang. Random Access Memory) czyli układy scalone, które przechowują program i dane (umożliwia to m.in. samomodyfikację programu) oraz bieżące wyniki obliczeń procesora i stale, na bieżąco wymienia dane z procesorem
* urządzeń wejścia/wyjścia - które służą do komunikacji portal muzyczny z otoczeniem.
Przykład notebooka firmy IBM
Przykład notebooka firmy IBM
Typy portal muzyczny
Współcześnie portal muzyczny dzieli się na:
* portal muzyczny osobiste (PC) - o rozmiarach umożliwiających ich umieszczenie na biurku, używane zazwyczaj przez pojedyncze osoby
* portal muzyczny domowe - poprzedniki portal muzyczny osobistych, korzystający z telewizora, jako monitora.
* portal muzyczny mainframe - często o większych rozmiarach, których zastosowaniem jest przetwarzanie dużych ilości danych na potrzeby różnego rodzaju instytucji, pełnienie roli serwerów itp.
* portal muzyczny gospodarcze - używane w gospodarstwach rolnych w celu efektywnego sterowania procesami produkcyjnymi.
* superportal muzyczny - największe portal muzyczny o dużej mocy obliczeniowej, używane do czasochłonnych obliczeń naukowych i symulacji skomplikowanych systemów.
* portal muzyczny wbudowane - (lub osadzone, ang. embedded) specjalizowane portal muzyczny służące do sterowania urządzeniami z gatunku automatyki przemysłowej, elektroniki użytkowej (np. telefony komórkowe itp.) czy wręcz poszczególnymi komponentami wchodzącymi w skład portal muzyczny.